Weksel jest jednym ze sposobów na zabezpieczenie roszczenia finansowego. Nie jest idealny (o czym niżej), niemniej jednak moim zdaniem może być uznany za optymalny pod względem wygody użycia i skuteczności.

Przedstawiam zatem mój subiektywny ranking sposobów zabezpieczenia wierzytelności pod względem ich skuteczności.

1. Kaucja w gotówce - niewątpliwie, jeśli chcemy, aby ktoś zapewnił nam zapłatę, najlepiej będzie jeśli da nam po prostu gotówkę. Kaucję taką możemy zdeponować na lokacie, funduszu inwestycyjnym itp., a w razie potrzeby będzie do naszej dyspozycji. Kaucja gotówkowa jest często stosowana przy wynajmie mieszkań, jako zabezpieczenie ewentualnych szkód wyrządzonych przez najemcę.

2. Gwarancja zapłaty – wystawiana przez banki lub zakłady ubezpieczeń. Zapewnia zapłatę przez instytucję finansową zobowiązania po wystąpieniu określonych warunków. W praktyce tak samo pewna jak kaucja w gotówce, należy jednak zwrócić uwagę, czy warunki umowy gwarancji odpowiadają beneficjentowi. Jest często stosowana w przypadku wynajmu lokali w galeriach handlowych („gwarancja zapłaty czynszu”), nieraz również w przypadku kredytu kupieckiego („gwarancja zapłaty należności handlowych”). Firmy budowlane z pewnością znają gwarancje zastępujące zapłatę wadium, albo zabezpieczające należyte wykonanie umowy lub usunięcie wad i usterek.

3. Zastaw na nieruchomościach lub ruchomościach – dobry sposób zabezpieczenia, jeśli nieruchomości lub ruchomości są oczywiście więcej warte niż zabezpieczana należność. Należy jednak pamiętać, że w niektórych przypadkach spieniężenie posiadanego zabezpieczenia może trwać wiele lat. Ponadto ustanowienie niektórych tego typu zabezpieczeń (np. wpis do hipoteki) jest płatne.

4. Dobrowolne poddanie się egzekucji – jest to dokument sporządzany w formie aktu notarialnego, w którym dłużnik dobrowolnie zgadza się na poddanie się egzekucji komorniczej. Zaletą takiego dokumentu jest bardzo szybka możliwość rozpoczęcia działań windykacyjnych – poprzedzona jedynie wnioskiem do sądu o nadanie klauzuli wykonalności (którą zresztą można uzyskać na długo przed koniecznością użycia tego tytułu egzekucyjnego). Wadą jest konieczność korzystania z usług notariusza, co kosztuje. Ponadto, podobnie jak wszystkie dalej opisane sposoby zabezpieczenia roszczeń – skuteczność zabezpieczenia zależy od stanu majątkowego dłużnika w momencie rozpoczęcia egzekucji. Zasada „z pustego i Salomon nie naleje” zawsze ma zastosowanie.

5. Weksel – umożliwia stosunkowo szybkie uzyskanie tytułu wykonawczego (który musi być jednak poprzedzony pozwem i nakazem zapłaty). Z pewnością weksel nie jest tak szybki  w egzekucji jak dobrowolne poddanie się egzekucji, niemniej jednak ma tę zaletę, iż weksel o wiele łatwiej wystawić. Oddzielenie samej wierzytelności wekslowej od causy (pierwotnego powodu zaistnienia zobowiązania) minimalizuje ryzyko wdania się w długi spór sądowy dotyczący pozawekslowych ustaleń. Nawet w przypadku wniesienia przez dłużnika zarzutów, jest możliwość prowadzenia postępowania egzekucyjnego, a w najgorszym przypadku – zabezpieczającego. W prosty sposób możemy sprzedać weksel lub zapłacić nim w swojej transakcji.

6. Inne umowy pisemne – zazwyczaj umożliwiają przeprowadzenie sprawy w postępowaniu upominawczym. Jeśli już będzie to nawet postępowanie nakazowe (np. podpisany i zaakceptowany przez dłużnika rachunek) – wniesienie przez dłużnika zarzutów uniemożliwia przeprowadzenie egzekucji.

7. Umowy ustne – do których można w praktyce zaliczyć również umowy, których potwierdzeniem jest fax, mail, skan, nawet jeśli zawiera obraz podpisu strony. W przypadku sporu nie stanowią wiarygodnego dowodu.

8. Bez umowy – w praktyce o „braku umowy” mówimy wówczas, jeśli została zawarta umowa ustna, ale jedna ze stron (od której żądamy realizacji jej ustaleń), wypiera się jej zawarcia.

Widać wyraźnie, że w codziennych sprawach biznesowych i prywatnych, zastosowanie będą miały wszelkiego rodzaju umowy ustne, pisemne oraz weksel. Z uwagi na to, że weksel zazwyczaj jest najskuteczniejszym sposobem zabezpieczenia spośród tych trzech wymienionych, warto nauczyć się stosować właśnie jego. Dobrze skonstruowany weksel w praktyce można dostosować do każdej transakcji.

Ten artykuł znaleziono w wyszukiwarce google między innymi poprzez poniższe frazy kluczowe:

• weksel jako zabezpieczenie wierzytelności
• weksel zabezpieczenie wierzytelności
• oddzielenie weksla od wierzytelności
• najlepsze sposoby zabezpieczania umów
• sposoby zabezpieczania wierzytelności
• weksel na zabezpieczenie budowlane
• zabezpieczenie wierzytelności wekslem
• zabezpieczenie naeżności wekslem
• weksel czy poddanie się egzekucji
• weksel in blanco czy dobrowolne poddanie się egzekucji