Weksel jest papierem cennym. Ustanawia zobowiązanie bezwarunkowe, niezależne od jakiegokolwiek zdarzenia. Ustala dług pieniężny, ściśle określony co do sumy. Zawiera abstrakcyjną obietnicę zapłaty. Obietnicę jednostronną w której wierzyciel ma jedynie prawa, a nie obowiązki. Jest przeważnie papierem obiegowym na zlecenie. Musi zadość czynić pewnym warunkom formalnym, a przede wszystkim zawierać wzmiankę, iż jest wekslem. Zobowiązuje ‘wekslowo’ wszystkie osoby, które się na nim podpiszą.

Najnowsze historie zaginionych weksli

Jeśli posiadaczowi zginie weksel, może on wystąpić do sądu o jego umorzenie. Zamieszczam kilka ogłoszeń w Monitorze Sądowym i Gospodarczym dotyczących zaginionych weksli, wraz z moimi komentarzami:

W Sądzie Rejonowym dla Krakowa-Krowodrzy w Krakowie, I Wydział Cywilny, pod sygn. akt I Ns 902/09/K toczy się sprawa z wniosku Agnieszki Ziemby przy uczestnictwie Małgorzaty Łuczyńskiej-Ziemby, o umorzenie weksla in blanco.
Na stronie pierwszej weksla nie ma wpisanej daty wystawienia weksla, osoby zobowiązanej oraz kwoty wekslowej, a tylko w prawym dolnym rogu znajduje się pieczęć firmowa o treści „Koktajl Bar „AGA” Ziemba Agnieszka, ul. Daszyńskiego 9, 32-065 Krzeszowice” oraz własnoręczny podpis wystawcy weksla in blanco Agnieszki Ziemby. Na drugiej stronie weksla znajduje się własnoręczny podpis „Małgorzata Łuczyńska-Ziemba jako poręczyciel, ul. Leśna 482, 32-067 Tenczynek”.

W związku z powyższym wzywa się posiadacza zaginionego weksla, aby w terminie 60 dni od daty okazania się niniejszego ogłoszenia zgłosił się do Sądu, w którym toczy się postępowanie, i okazał weksel Sądowi.
Sąd informuje jednocześnie, że jeżeli w ciągu wskazanego terminu nikt nie zgłosi się z wekslem Sąd wyda orzeczenie, uznające weksel za umorzony.

Zastanawiam się na ile umorzenie powyższego weksla będzie skuteczne. Jak rozumiem, wystawca uważa, że mając glejt o umorzeniu, będzie mógł się wyprzeć zapłaty każdego weksla, wystawionego na rzecz dowolnego podmiotu, w dowolnym czasie, którego wystawcą jest Agnieszka Ziemba, a poręczycielem Małgorzata Łuczyńska-Ziemba. Niespecjalnie wydaje mi się, aby takie umorzenie było skuteczne. A jeśli tak – to nie pozostaje nic innego, niż wystawiać takie weksle, a potem… unikać zapłaty (jeśli ktoś ma złe zamiary – oczywiście). Typowy problem źle wystawionego weksla in blanco, czyli zawierającego zbyt mało danych w momencie podpisania.

W Sądzie Rejonowym w Bydgoszczy, II Wydziale Cywilnym, toczy się pod sygnaturą akt II Ns 1103/08 postępowanie o umorzenie weksla in blanco wystawionego przez Trimex Sp. z o.o. w Rypinie o treści:

Weksel

………….dnia………na kwotę 300.000 zł
Dnia…………………….zapłac (ę/imy)………….
za ten……………….weksel, na zlecenie……..
sumę…………………………………………………
………………………………………………………..
………………………………………………………..
Płatny:………………………………………………..”
Opatrzny pieczęcią o treści: „Trimex Sp. z o.o.
Marianki, 87-500 Rypin
NIP 892-13-23-475
Regon 910930507 ”
oraz podpisem z pieczęcią o treści: „Prezes Zarządu Jerzy Kaczmarski”
.

Wzywa się posiadacza zaginionego weksla, by w terminie 60 dni od daty ukazania się niniejszego ogłoszenia zgłosił się i okazał weksel Sądowi. Jeżeli w powyższym terminie nikt się nie zgłosi, Sąd uzna weksel za umorzony.

Tutaj problem jest podobny, przy czym znana jest przynajmniej kwota weksla.

Przed Sądem Rejonowym w Tarnobrzegu toczy się postępowanie w sprawie o sygn. akt I Ns 438/10 z wniosku Powszechnej Kasy Oszczędności Bank Polski Spółka Akcyjna z siedzibą w Warszawie z uczestnictwem Stanisława O[…] i Agnieszki O[…] o umorzenie weksla.

Wzywa się posiadacza zaginionego weksla in blanco z wystawienia Stanisława O[…] i Agnieszki O[…] do sumy wekslowej nieprzekraczającej 103.510 zł (sto trzy tysiące pięćset dziesięć złotych) o treści: „Tarnobrzeg, dnia 3 styczeń 2007 r., zapłacimy za ten weksel na zlecenie … sumę… opatrzony podpisami Agnieszka O[…], Stanisław O[…]„, aby ciągu sześćdziesięciu dni zgłosił się do Sądu Rejonowego w Tarnobrzegu, pokój nr 413, i okazał zaginiony weksel, w przeciwnym razie po upływie tego terminu weksel zostanie umorzony.

Sprawa już o wiele lepsza – jest data wystawienia i jest kwota. Odpada zatem ryzyko, że wystawca specjalnie wystawi taki weksel dla innego podmiotu i potem będzie unikał zapłaty, bowiem trudno mu będzie wręczyć komuś obecnie weksel z datą wystawienia sprzed kilku lat.

W Sądzie Rejonowym w Bydgoszczy, II Wydziale Cywilnym, pod sygnaturą akt II Ns 3358/07 toczy się postępowanie z wniosku Banku BPH Spółki Akcyjnej w Krakowie o umorzenie weksla. Przedmiotem umorzenia jest weksel in blanco wystawiony przez Spiridon Antzoulatosa tytułem zabezpieczenia roszczenia Sopockiego Towarzystwa Ubezpieczeniowego Ergo Hestia Spółki Akcyjnej w Sopocie, mogących powstać z tytułu ubezpieczenia kredytu udzielonego wystawcy. Termin płatności weksla nie jest określony.

Wzywa się wszystkich, którzy są w posiadaniu zaginionego weksla, by w terminie 60 dni od ukazania się niniejszego ogłoszenia zgłosili się do Sądu i przedłożyli weksel. Weksel przed zaginięciem został złożony w banku Przemysłowo-Handlowym PBK Spółce Akcyjnej Oddziale w Bydgoszczy.

Nic o tym wekslu nie wiemy, czyżby zawierał tylko podpis wystawcy? Jaki jest sens zatem umarzać taki weksel? Czy ktoś uważa, że mając takie postanowienie o umorzeniu weksla, będzie mógł do końca życia unikać zapłaty za weksle o dowolnej treści?

Jak widać, zgubić weksel może się przytrafić nawet poważnej firmie ubezpieczeniowej lub poważnemu bankowi. Widziałem weksel in blanco żądany przez Ergo Hestię, że nigdy bym go dobrowolnie nie podpisał:

… … … dnia … … … … … … 20 … … … na … … … …
… … … … … … zapłac… bez protestu za ten własny
weksel na zlecenie … … … … … … … … … … … sumę
… … … … … … … … … … … … … … … … … … … … …
Płatny w… … … (podpis)

Typowy weksel goły, jedynie z podpisem wystawcy. Cóż z tego, że będzie umorzony, skoro może wypłynąć o takiej treści i w takiej konfiguracji transakcji, że wystawca się nie obroni wyrokiem umarzającym (już nie mówiąc o obronie umową wekslową)? Może czas pomyśleć nad zmianą żądanych treści weksli in blanco w taki sposób, aby potem była jakaś zaleta z umorzenia weksla?

Sąd Rejonowy Poznań-Grunwald i Jeżyce w Poznaniu informuje, iż przed tutejszym Sądem w sprawie o sygn. akt I Ns 2199/09 toczy się sprawa z wniosku EUROCASH S.A. z siedzibą w Komornikach o umorzenie weksla.

W związku z powyższym Sąd wzywa posiadacza zagubionego weksla in blanco o treści:

………, dnia …… 200… r. Na ………………….

zapłac. ……………… bez protestu za ten sola weksel na zlecenie EUROCASH S.A.
sumę ……………………………………………………
Płatny w Komornikach, ul. Wiśniowa 11
„,

opatrzonego podpisami Grażyny Łęczyckiej-Grotman i Leszka Grotmana, wystawionego na zabezpieczenie ewentualnych roszczeń Spółki EUROCASH – do zgłoszenia się w ciągu sześćdziesięciu dni i do okazania weksla Sądowi. Jeżeli w ciągu terminu oznaczonego w niniejszym wezwaniu nikt nie zgłosi się z wekslem, Sąd wyda orzeczenie, uznające weksel za umorzony.

Cóż, trzeba uważać, bo Eurocash SA gubi brane weksle in blanco. Dobrze chociaż, że je chce umarzać. Dlaczego jednak żąda weksli na zlecenie (czy chce je zbywać na drodze indosu i pozbywać prawa wystawcy do zarzutów wobec nowych posiadaczy?)

W Sądzie Rejonowym w Rawiczu, I Wydział Cywilny, pod sygnaturą I Ns 298/10 toczy się postępowanie z wniosku Banku Zachodniego WBK S.A. I Oddział w Rawiczu o umorzenie weksla in blanco następującej treści:

Rawicz, dnia 4 grudnia 2003 roku Na… zapłacę bez protestu za ten własny weksel na zlecenie Banku Zachodniego WBK S.A. sumę … Płatny Bank Zachodni WBK S.A. 10/Rawicz” opatrzonego podpisami Katarzyny Perlikowskiej i Karola Roberta Franciszczaka.

Wzywa się posiadacza zaginionego weksla do zgłoszenia się w ciągu sześćdziesięciu dni i do okazania weksla Sądowi, pod rygorem wydania postanowienia o jego umorzeniu.

Tutaj mamy sensowny przykład wniosku o umorzenie weksla. Jest data wystawienia i oznaczenie remitenta. Nie ma obaw, że na podstawie wyroku umarzającego wystawca będzie próbował uniknąć odpowiedzialności z weksli wystawionych w innym czasie i na rzecz innych podmiotów.

W Sądzie Rejonowym w Gliwicach w sprawie o sygn. akt I Ns 694/10 toczy się postępowanie z wniosku VB Leasing Polska S.A., Wrocław, ul. Strzegomska 42b, o umorzenie weksla in blanco w chwili wystawienia, z podpisem dłużnika wekslowego Grzegorza Kozielca.

Sąd wzywa posiadacza zaginionego weksla, aby w terminie do dnia 31 stycznia 2011 r. zgłosił się w tutejszym Sądzie i okazał weksel.

VB Leasing gubi weksle, to już wiemy. Czy jednak Grzegorz Kozielec uważa, że do końca życia będzie mógł nie płacić żadnego wystawionego przez siebie weksla, skoro – z tego co widać – jedyną cechą umarzanego powyżej weksla jest to, że zawiera podpis wystawcy? Sens umarzania takiego nieprawidłowo sporządzonego weksla in blanco uważam za mocno wątpliwy.

Sąd Rejonowy dla Wrocławia-Krzyków, I Wydział Cywilny, w związku z toczącym się postępowaniem przed tutejszym Sądem o sygn. akt I Ns 1394/07 w sprawie z wniosku Marka Bartosiewicza z udziałem Józefa Lasek o umorzenie weksla o treści: „Wrocław, dnia 11 września 2006 r. na 44.000 zł. Dnia 20 września 2006 r. zapłacę bez protestu za ten własny weksel na zlecenie Marka Bartosiewicza sumę czterdzieści cztery tysiące złotych. Płatny we Wrocławiu, ul. Skrzydlata 25/1, opatrzony w indos in blanco z podpisem Józefa Lasek.” wzywa posiadacza zaginionego weksla do zgłoszenia się w ciągu sześćdziesięciu dni od dnia ogłoszenia i do okazania weksla Sądowi.

Hura, jest i weksel zupełny! Zasadność umarzania takich zobowiązań jest tu bezsprzecznie zasadna.

W Sądzie Rejonowym dla Warszawy-Mokotowa w Warszawie, II Wydział Cywilny, pod sygnaturą akt II Ns 965/10 toczy się postępowanie z wniosku Generali Towarzystwo Ubezpieczeń Spółki Akcyjnej z siedzibą w Warszawie z udziałem Krzysztofa Bronikowskiego o umorzenie weksla o treści: „Warszawa, dnia 24.09.2004 r. na 10000 zł zapłacę bez protestu za ten weksel sumę dziesięć tysięcy złotych. Krzysztof Bronikowski 47072402574, płatny w Warszawie, ul. Postępu 15B„.

Sąd wzywa posiadacza zaginionego weksla do zgłoszenia się w ciągu sześćdziesięciu dni o ukazania się ogłoszenia i do okazania weksla Sądowi.

Dziwię się, że ktoś chce to umarzać, skoro to nie jest weksel (brak oznaczenia remitenta). Ale to już sprawa sądu…

Wnioski

Ponad 90% spraw o umorzenie weksla, które znajdują finał w ogłoszeniach w Monitorze Sądowym, dotyczy weksli in blanco. Należy zatem ze szczególną ostrożnością podchodzić do tej formy weksli i sporządzać je w taki sposób, aby nie zawierały jedynie podpisu wystawcy. Jeśli to możliwe, weksel in blanco lepiej jest zastąpić wekslem zupełnym. Stosować zasadę ograniczonego zaufania do kontrahenta i pomyśleć, czy zobowiązanie, jakie podjęliśmy, umożliwi nam obronę w przypadku niezgodnego z umową uzupełnienia weksla lub w przypadku jego zgubienia. Co ważne, nie brać na poważnie twierdzeń, że bank jest instytucją zaufania (społecznego? publicznego? Nie pamiętam, i – szczerze mówiąc – mało mnie to interesuje). Bank tak samo jak każda inna prywatna firma może zgubić weksel, jak również go wypełnić niezgodnie z umową.

Komentarze

  1. Łukasz skomentował:

    Należy się tylko dziwic sądom a dokładniej sędziom…….

  2. Nowiciusz skomentował:

    Hmm ja już czegoś chyba tu nie rozumiem…

    Dlaczego umorzenie weksla in blanco wskutek wniosku złożonego przez remitenta powodować miałoby, że wystawca może uniknąć zapłaty za weksle wystawiane w przyszłości.

    Przecież zgodnie z art. 100 ustawy – na podstawie orzeczenia, uznającego weksel za umorzony, można wykonywać wszystkie prawa z wekslu.
    Pogubiłem się ? Wytłumacz mi to Lechu jak dwuletniemu dziecku mając na uwadze mój nick ;)

  3. @Nowiciusz: już tłumaczę.

    Przede wszystkim chodzi o weksle in blanco „gołe”, czyli – kiedyś – czyste podpisane blankiety urzędowe, a obecnie – zawierające tak samo mało tekstu blankiety wydrukowane. Rzadko kiedy, niestety, stosuje się inne (bardziej wypełnione) weksle in blanco.

    … … … … , dnia … … … Na …
    … … … … … zapłac… .. … weksel
    na zlecenie … … … … … … … …
    sumę … … … … … … … … …
    PODPIS

    I teraz zachodzi sytuacja, że taki weksel ginie. Remitent go umarza. Ale po roku ktoś weksel znajduje, wypełnia z aktualną datą, na siebie (jako na „znalazcę”) i żąda zapłaty, nie przyznając się oczywiście, że weksel znalazł, tylko twierdzi, że otrzymał od wystawcy.

    Rozwiązania są dwa:

    – sąd daje wiarę aktualnemu posiadaczowi, nie ma bowiem dowodu, że umorzony weksel był właśnie tym wekslem, który teraz posiada posiadacz – co jest dowodem na to, że umarzanie takiego weksla było sztuką dla sztuki

    – sąd daje wiarę wystawcy, co jest o tyle niebezpieczne, że naprawdę nie wiemy, czy umorzony weksel był faktycznie tym wekslem, którym się posługuje posiadacz – i de facto powoduje, że wystawca wyrokiem umarzającym mógłby próbować unieważnić dowolny swój weksel (przynajmniej w liczbie 1 sztuki :) )

    Czy teraz jest już bardziej zrozumiale? :)

  4. I jeszcze jedno ważne:

    „Przecież zgodnie z art. 100 ustawy – na podstawie orzeczenia, uznającego weksel za umorzony, można wykonywać wszystkie prawa z wekslu.”

    To prawda, ale umorzonego weksla in blanco „nie można uzupełnić”.

    Po umorzeniu zatem remitent nie może dochodzić należności na podstawie wyroku umarzającego weksel, bowiem sam weksel (in blanco) żadnego roszczenia w sobie (jeszcze) nie miał.

    Umorzenie zatem weksla in blanco ma tylko takie znaczenie, że nie można (albo: „nie można”) wykorzystać blankietu przez znalazcę (na ile skutecznie – o tym pisałem wyżej).

  5. Nowiciusz skomentował:

    Dzięki. zrozumiano :)
    Wstyd mi za to, że sam nie wysiliłem komórek mózgowych :)
    Pozdrawiam

  6. @Nowiciusz: niemniej jednak dobrze, że zapytałeś, bo – jak widać – użyłem zbyt dużego skrótu myślowego ;)

Napisz komentarz

*