Bezpieczny weksel in blanco
Stosowany do niedawna jako weksel in blanco urzędowy blankiet wekslowy, jak również samodzielnie sporządzone druki weksli in blanco nawet ze sporządzoną umową wekslową, nie chronią wystawcy przed wypełnieniem weksla niezgodnie z zawartym porozumieniem. Poniższy tekst dotyczy weksla własnego, ale problem odnosi się również do weksli trasowanych (w takim przypadku poprzez określenie wystawca należy rozumieć trasat).
Wekslem in blanco nazywamy weksel, któremu w momencie wystawienia (podpisania) brak jest co najmniej jednego z ustawowych elementów (najczęściej: oznaczenia remitenta, kwoty, daty płatności). Elementy te powinny być uzupełnione przez posiadacza weksla przed przedstawieniem do zapłaty.
W powszechnej opinii (głównie przedsiębiorców, którzy takie weksle stosują) panuje przekonanie, jakoby weksel in blanco był wygodną i bezpieczną formą zabezpieczania należności, których dokładna wartość (oraz w ogóle sam fakt ich wystąpienia) będzie znana dopiero w przyszłości. Najczęściej stosuje się wówczas komputerowe wydruki weksli, wzorowane na dawnych blankietach urzędowych, zaopatrzonych jedynie w podpis wystawcy. Po wystąpieniu zaległości, posiadacz weksla może go uzupełnić i żądać zapłaty.
Jeśli dłużnik podpisał taki weksel in blanco i nie prowadził z remitentem uzgodnień, co do sposobu wypełnienia weksla, oznacza to, że w praktyce nie będzie miał możliwości udowodnienia przed sądem, iż weksel został wystawiony na sumę wyższą niż być powinien. Aby do tego nie dopuścić, zawierana jest tzw. umowa wekslowa (czasem zwana deklaracją wekslową – nieprawidłowo, ponieważ jest to porozumienie dwu-, a nie jednostronne), która to umowa określa kto i na jakich warunkach może uzupełnić weksel.
Z moich obserwacji wynika, że najczęściej stosowanym wekslem in blanco jest wydruk zaopatrzony jedynie w podpis wystawcy, oraz spisana do tegoż weksla umowa określająca sposób jego wypełnienia. Dłużnikowi (wystawcy) wydaje się, że za pomocą tej umowy będzie mógł skutecznie przedstawić zarzuty w przypadku niezgodnego z zawartym porozumieniem uzupełnienia weksla. Tymczasem w takim przypadku porozumienie może być zupełnie bezużyteczne, w wyniku czego posiadacz wekslu w praktyce będzie mógł żądać dowolnie wysokiej kwoty z weksla.
Przyjrzyjmy się najczęściej stosowanemu wekslowi in blanco:
… … … dnia … … … … … … … … … Na … … …
… … … … … … … … zapłacę .. … za ten .. .. … .
weksel na zlecenie … … … … … … … … … sumę
… … … … … … … … … … … … … … … … … … .
(podpis)
Podpisywanie takiego weksla jest bardzo niebezpieczne, nawet jeśli sporządzi się do niego poprawną umowę wekslową, np.:
W dniu dzisiejszym (13 marca 2010r.) Jan Kowalski składa na ręce remitenta, firmy Amiks sp. z o.o., reprezentowanej przez Stanisława Lewszyka podpisany przez siebie weksel in blanco. Może on być wypełniony jedynie do końca obecnego roku, na kwotę nie większą jak 10zł – tylko w przypadku gdy wystawca nie odda firmie Amiks sp. z o.o. wypożyczonego sprzętu. Po rozliczeniu weksel musi być zwrócony wystawcy. Dokonywanie indosów jest zabronione. Firma Amiks sp. z o.o. zgadza się na powyższe warunki.” (podpisy i daty: Jan Kowalski oraz za Amiks sp. z o.o.)
Wystawcy weksla wydaje się, że zawarta umowa umożliwia mu skuteczne wysuwanie zarzutów. Tymczasem tak nie jest. Załóżmy, że powyższy weksel został skradziony, albo firma okazała się nieuczciwa i wypełniła go w następujący sposób:
Kraków, dnia 1 lipca 2010r. Na 100 000zł.
Dnia 15 lipca 2010r. zapłacę bez protestu za ten własny
weksel na zlecenie IFO sp. z o.o. sumę sto tysięcy zł
Wartość w towarze otrzymałem
(podpis)
Dłużnikowi będzie bardzo trudno udowodnić, że weksel ten był kiedyś wekslem in blanco, o którym jest mowa w zawartej umowie. Mamy wszak inną datę wystawienia, innego remitenta, inną kwotę… Nie możemy obalić powyższego weksla na podstawie posiadanej umowy z innym podmiotem. Gdyby to było możliwe, znaczyłoby, że można byłoby podważyć na podstawie posiadanej umowy każdy weksel wystawiony przez Jana Kowalskiego (wszak każdy weksel własny, obojętnie jak wystawiony, mógł być w przeszłości takim wekslem, o jakim wspomina umowa).
Jak wystawić bezpieczny weksel in blanco?
Warszawa, dnia 13 kwietnia 2010r. Na … … … zł
Dnia … … … zapłacę za ten kaucyjny
weksel na rzecz AMIKS sp. z o.o. sumę
… … … … … … … … … … … … … … … …
Nie na zlecenie.
(podpis wystawcy)—————————————————/ rewers weksla /
Do weksla niezupełnego w chwili podpisania strony
zawarły umowę określającą zasady jego wypełnienia
W powyższym wekslu zawarte są wszystkie dane, które są znane w momencie wystawienia (podpisania):
- data wystawienia (nie należy się obawiać jej wpisywania, weksel własny przedawnia się wobec wystawcy po trzech latach od dnia płatności).
- miejsce wystawienia
- oznaczenie remitenta
klauzula „nie na zlecenie” - remitent nie będzie mógł dokonać indosu, aby pozbawić dłużnika możliwości podnoszenia zarzutów wobec nowego posiadacza
- oznaczenie symbolu waluty
Ponadto na wekslu można zaznaczyć, że została sporządzona do niego umowa wekslowa. Umowa wekslowa może brzmieć następująco:
Umowa wekslowa
W dniu dzisiejszym (13 kwietnia 2010r.) Jan Kowalski podpisuje i składa na ręce remitenta – firmy Amiks sp. z o.o., reprezentowanej przez Stanisława Lewszyka – weksel in blanco. Może on być wypełniony jedynie do końca bieżącego roku, na kwotę nie większą niż 10zł – tylko w przypadku, gdy wystawca nie odda firmie Amiks sp. z o.o. wypożyczonego sprzętu. Po rozliczeniu weksel musi być zwrócony wystawcy.
Weksel posiada następujące cechy:
- jest wystawiony na wydrukowanym blankiecie
- miejsce wystawienia: Warszawa
- data wystawienia: 13 kwietnia 2010r.
- oznaczenie remitenta: Amiks sp. z o.o.
- dodana klauzula „nie na zlecenie”
- brak klauzuli „bez protestu”
- symbol waluty: „zł”
- adnotacja o istnieniu umowy wekslowejFirma Amiks sp. z o.o. zgadza się na powyższe warunki
Obojętnie jak byśmy wypełnili powyższy weksel, z jego treści będzie widać, że dotyczy on konkretnej umowy wekslowej. Tym samym sytuacja dłużnika będzie o wiele lepsza.
tekst pochodzi ze strony Remitent.pl
Komentarzy: 21
Zostaw komentarz
Uwaga, jeśli chcesz zadać pytanie lub pozostawić wpis, który nie dotyczy bezpośrednio niniejszego artykułu, zapraszam na forum wekslowe. Żadne pytanie nie pozostanie bez odpowiedzi!
Możesz również wysłać do mnie prywatną wiadomość, korzystając z formularza na końcu strony.











witam
moj mąż ma popdisać weksel in blanco w związku z leasingiem samochodu do weksla dołączona deklaracja bank zgadza się wpisać remitenta do weksla nie zgadza się jednak na zmianę zapisu weksel na zlecenie na zapis weksel na rzecz ale nie na zlecenie
moze uda się przekonac bank aby na rewersie weksla umiescic zapis że weksel ma być uzupełniony zgodnie z deklaracją
w związku z powyższym proszę o radę:
czy w przypadku gdy bank indosuje weksel in blanco a nabywca weksla wpisze do weksla inną kwotę niz tą wynikającą z deklaracji wystawca weksla będzie mógł dochodzić roszczeń przeciw bankowi np. z deliktu bądź z kontraktu? chodzi o to że generalnie bank zabiera samochód w przypadku niewywiązywania się z umowy leasingu więc i tak odzyskuje swoje bo samochod sprzeda a w umowie jest jeszcze przewidziane odszkodowanie w takiej sytuacji bank się wzbogaca dwukrotnie
Zapraszam na forum :)
podpisałam weksel w instytucji kultury w Urzędzie Marszałkowskim na zadanie inwestycyjne
Zadanie zostało rozliczone pożyczka spłacona w marcu 2011r kiedy mogę liczyć na zwrot weksla czy mam sama się upomnieć o zwrot
@księgowa Janina: Im szybciej odbierze się weksel, tym lepiej, warto wystąpić o to z własnej inicjatywy, aby potem nie okazało się, że weksel zostanie komisyjnie zniszczony, co właściwie nie daje żadnego powodu do spokoju wystawcy.
czy można wystawić weksel in blanco jako zabezpieczenie umowy sprzedaży nieruchomości na wypadek gdyby umowa została unieważniona lub uchylona przez sad co spowodowało by określoną stratę.
@Sylwia: A kto od kogo miałby dochodzić tego roszczenia i na jakiej podstawie?
Witam .
Jestem prezesem nowo powstałego Stowarzyszenia. Naszym celem jest działalność na rzecz mieszkańców gminy. Jednym ze sposobów działania będzie realizacja projektów finansowanych przez UE w ramach projektów Kapitał Ludzki. Niepokoi mnie fakt podpisania weksla in blanco. Nie należą do osób zbyt odważnych, stąd moja obawa – czym grozi i jakie mogą być dla mnie negatywne następstwa podpisania owego weksla. Oczywiście zakładam, że projekty będą rozliczane prawidłowo.
Kolejne pytanie: w Statucie soby reprezentujące Stowarzyszenie to: jednoosobowo prezes lub wiceprezes z jednym z członków lub skarbnik z jednym z członków. Wobec powyższego weksel podpisuje tylko prezes czy również wiceprezes, skarbnik i członek zarządu?
Pozdrawiam – Lilianna
Stowarzyszenie (posiadające osobowość prawną) może wystawić weksel. W takim przypadku możesz, jako prezes, jednoosobowo podpisać weksel.
Ze strony stowarzyszenia rzeczy, na które musicie zwrócić uwagę, są opisane w powyższym wpisie, jak również tutaj i tutaj.
Ze swojej strony, jako osoby prywatnej, zadbaj, aby weksel miał już w momencie podpisania wpisaną datę wystawienia, ponieważ jest to ważne.
Witam,
Chcę udzielic komus pozyczki. Czy najlepszą formą zabezpieczenia jest podpisanie weksla? i jaką powinien zawierac treśc ? I jak go moge ew egzekwowac , jesli pozyczkobiorca nie wywiąże sie z oddaniem długu w ustalonym terminie?
Czy wtedy dochodze swoich roszczeń przed Sądem ? czy mogę go sprzedac osobom ” wyspecjalizowanym” w ściaganiu nalezności?
Czy w tym wekslu moge umieścić kwote i date zwrotu pozyczki ? czy lepiej zostawic pusty weksel z samym podpisem?
pozdrawiam
@Wiola:
1. Mój subiektywny ranking sposobów zabezpieczenia wierzytelności znajduje się tutaj
2. Treści różnych weksli jest na tej stronie mnóstwo :)
3. Można dochodzić przed sądem
4. Można go sprzedać, ale pożyczek prywatnych raczej nikt nie skupuje
5. Jeśli kwota i termin spłaty pożyczki jest znany, powinno się takie dane umieścić na wekslu
Witam
Jestem osobą poszukującą pracy, Pani która zaoferowała mi pracę w placówce udzielającej kredytów, stwierdziła,że przed podjęciem pracy muszę podpisać weksel in blanco ,(ponoć wymagane przez bank) , czy to jest moim obowiązkiem? Nie ukrywam,że przy 700 zł wynagrodzenia podpisanie weksla jest nie lada ryzykiem. Jak to wygląda w praktyce? Czy faktycznie może to być wymaganie banku, czy może jakiś tylko warunek tej Pani?
Proszę o odpowiedz
@Olu, rada jednozdaniowa: nie podpisuj weksla.
A teraz trochę poteoretyzujmy:
1. Czy jest to umowa o pracę, czy umowa cywilnoprawna? Jeśli to drugie, to użycie weksla jako zabezpieczenia roszczeń nie budzi wątpliwości. Jeśli umowa o pracę, wówczas zgodnie z kontrowersyjnym (moim zdaniem) orzeczeniem Sądu Najwyższego weksel nie może zabezpieczać roszczeń w relacji pracodawca-pracownik.
2. Wynagrodzenie 700zł? „Przysłowiowa” kasjerka w Biedronce zarabia dwa razy więcej. Poważnie zastanowiłbym się, czy w ogóle podjąć taką pracę, nawet jakbym nie miał za co żyć (ze zbierania puszek zarobiłbym więcej), a jeszcze za takie, przepraszam, psie pieniądze mam brać odpowiedzialność za – za co?
3. No właśnie, CO WEKSEL MIAŁBY ZABEZPIECZAĆ? To, że udzielisz komuś kredyt i on go nie spłaci? Nie godź się na to. To, że padniesz ofiarą oszustwa i ktoś wyłudzi kredyt, a Ty będziesz musiała go zwracać? Nie godź się na to. To, że sama pomożesz wyłudzić kredyt? OK, Twoja odpowiedzialność będzie bezsporna. Ale wówczas pracodawca powinien wykazać Ci winę, choćby w postępowaniu karnym, natomiast mając weksel możesz odpowiadać za czyn, który de facto nie został Ci odpowiednio udowodniony. Nie gódź się na to.
4. Czy weksel wymaga bank, czy „pani”? Nie sądzę, aby to był bank. Zresztą można się spytać, czy weksel będzie wystawiony na rzecz „pani”, czy na rzecz banku. Są to jednak pytania retoryczne, zapewne będzie to weksel goły. Ogólnie – praca na takich warunkach nie jest warta tego, aby ponosić jakąkolwiek odpowiedzialność za cokolwiek, z wyjątkiem odpowiedzialności za ewidentne przestępstwa, czy niedbalstwa, z których dochodzenie roszczenia pracodawcy wobec Ciebie nie jest potrzebny weksel.
Umowa zlecenie. Z tym ,że dziś okazało się ,że są to dwa weksle nie jeden, nie podpisałam , i szukam pracy … Znowu…
Lechu, dziękuję za poradę:)
Aż dwa weksle? A dowiedziałaś się chociaż JAKIE roszczenie te weksle miały zabezpieczać? Powodzenia w szukaniu :)
hmm może miałaś wypłacać te kredyty a obawa była, że z kasą znikniesz…. Moja wątpliwość jest nieco inna. Mój pracodawca – bank również wymaga ode mnie podpisania weksla – niestety będę miała również uprawnienia kasjera – jednak pokątnie dowiedziałam się, iż umowa zawiera zdanie, że weksel jest ważny przez dwa lata po ustaniu stosunku pracy… Czy to już nie nadużycie? co mogą wykryć po tylu miesiącach od ustania zatrudnienia. Przecież kasjerka przeliczoną kasę wydaje konwojwi i tam gdzie ona trafia jest od razu liczona (ewentualnie z niewielką zwłoką – NBP ponoć uznaje rachunek, ale ma 2 miesiące na sprawdzenie kasy). Dużo już zainwestowałam w tą pracę czasu a i kasa nie jest zła, więc nie wiem co robić.. Obiło mi się o uszy, że właśnie ktoś odmówił podpisania weksla i było to równoznaczne z wypowiedzeniem umowy ( co prawda nie wiem z czyjej strony) Zastanawiam się co robić..?…
@Aniu, co to znaczy „pokątnie”? Chcą od Ciebie weksla i jeszcze nie pokazali Ci szczegółów umowy? :) Nie wiem jaką masz umowę, jeśli umowę o pracę na czas nieokreślony, to raczej nie widzę możliwości zwolnienia tylko z powodu niepodpisania weksla. Ale wiadomo, jak się będzie chciało, to w końcu jakiś pretekst się znajdzie, a jeśli masz przykładowo umowę o pracę na czas określony dłuższy niż pół roku, czy umowę cywilnoprawną, to zapewne można je rozwiązać bez wymyślania żadnych powodów.
Zażądaj od banku treści umowy, weksla, zamieść ją na forum, chętnie nad nią „popracuję” :)
Pokątnie bo ja jeszcze nie byłam proszona o podpis. Jestem w trakcie szkoleń kasjerskich i dopiero po ich ukończeniu położą mi na stole weksel in blanco i powiedzą podpisz. Zapewne jak powiem, że się zastanowię to zacznie się naciskanie..:) Kasa to jeden z moich wielu obowiązków i bez weksla ponoć nie mogę zostać dopuszczona do kasy a co za tym idzie nie mogę wykonywać swoich obowiązków, więc jestem zbędna. Umowę mam o pracę na czas określony. Ciężko pewnie będzie mi wydębić tę umowę i podpisać ją po zastanowieniu się…
Znam ten „ból”.
Niedawno koleżanka z pracy mi opowiadała, jak to kilka lat temu rekrutował „poważny” zakład ubezpieczeń. Szkolili ludzi, a potem pod koniec szkolenia każdemu dali do podpisania tak z pół ryzy różnego rodzaju dokumentów. Jedna osoba chciała trochę czasu na przeczytanie, to jej odpowiedzieli, że skoro nie ma do nich zaufania, to oni jej nie chcą i jej „podziękowali”…
Witam – odnośnie weksla in blanco jako zabezpieczenie do umowy kredytowej. Na przykładzie : Bank wypełnia weksel na kwotę kapitału i odsetek [sumuje je]. Dłużnik nie kwestionuje kwoty kapitału ale nie zgadza się z wysokością odsetek. Podaje argumenty w tym umowę podstawową – i udowadnia swoje racje. To czy wówczas zkuteczny jest zarzut niewłaściwego wypełnienia weksla w całości czy też tylko w zakresie tych odsetek ? Jaki wyrok powinien wydać – czy oddalający w całości / a może rozliczający częściwo ? I na kogo spadkie obowiązek wykazania/wyliczenia odsetek na bank, czy klienta ?
@Krzysztof: ciężar dowodu zależy od tego kto, co i w jakim celu ma udowodnić.
Na przykład: jeśli bank zastosował 15% odsetek zamiast 5%, to w standardowym procesie nie-z-weksla to na banku ciąży obowiązek dowiedzenia takich, a nie innych odsetek. W tym jednak przypadku (pozew z weksla) to na pozwanym ciąży obowiązek wykazania wypełnienia weksla niezgodnie z zawartym porozumieniem, zatem i wykazania, że zastosowana stopa odsetek jest nieprawidłowa, bowiem wykazanie niezgodnego z umową wypełnienia weksla polega właśnie na dowiedzeniu zawarcia pozawekslowej umowy i uzupełnienia weksla niezgodnie z jej postanowieniami.
Przy czym zdaje sobie sprawę, że podejście sądów do ciężaru dowodu w takim przypadku może być różne.
Przykładowy fragment orzeczenia:
Udowodniony zarzut wypełnienia weksla in blanco niezgodnie tylko w części jego wysokości, skutkuje oddaleniem powództwa w tej właśnie części.
Dziękuję trzyma Pan wysoką formę ja też coś znalazłem :
Wyrok Sądu Najwyższego – Izba Cywilna z dnia 17 stycznia 2008 r. III CSK 193/2007
Prawo Bankowe 2008/5 str. 17
Uzupełnienie weksla przez posiadacza weksla (remitenta) o kwotę wyższą niż kwota, na której wpisanie pozwalało porozumienie wekslowe, nie powoduje skutku w postaci niepowstania zobowiązania wekslowego wystawcy weksla. Zobowiązanie to ulega natomiast odpowiedniemu zredukowaniu do wysokości kwoty mieszczącej się w upoważnieniu.
i
wyrok Wyrok Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 29 sierpnia 2007 r. I ACa 442/2007 którego sentencją się nie zgadzam.